De 4 van Veilig slapen

Je bent zwanger, of hebt net een baby’tje gekregen. Nu wil je weten hoe jouw kindje veilig kan slapen. Veel mensen om je heen hebben hier een mening over, maar hebben ze ook gelijk? Je moet het 100% zeker weten, want in Nederland sterft nog altijd een baby per maand aan wiegendood. VeiligheidNL is de grootste, onafhankelijke veiligheidsexpert van Nederland en wij hebben via hun website tips, adviezen en richtlijnen gevonden, die slapen veiliger maken voor jouw baby’tje. De belangrijkste 4 vind je hieronder.

Jouw baby slaapt op de rug

Op de rug slapen is de veiligste slaaphouding voor je baby. Er wordt afgeraden om jouw kindje te laten slapen op de zij of op de buik, zolang jouw baby zichzelf nog niet snel en gemakkelijk om kan draaien. Jouw baby kan met de mond of neus tegen het matras aan liggen en daardoor niet goed ademen. Producten als ‘ventilerende matrasjes’ bieden geen garantie dat een baby wel kan doorademen, hoewel dat soms wel gezegd wordt. Ook op deze matrassen blijft het advies om je baby op de rug te laten slapen.

Je kunt het gevoel hebben dat je baby zich kan verslikken als het op de rug ligt. Het risico daarop is niet groter bij het slapen op de rug dan bij het slapen op de zij of buik. Maak jij je zorgen dat je baby een scheef of plat hoofdje krijgt van het slapen op de rug? Er zijn veel manieren om ervoor te zorgen dat dit niet gebeurt. Zorg dat je baby tijdens het slapen de ene keer met het hoofdje naar rechts ligt, en de andere keer met het hoofdje naar links. Wissel de houding van je kind ook af tijdens het voeden, en wissel de manier waarop het in de box ligt. Baby’s kijken graag naar het licht. Je kan het bedje af en toe andersom opmaken, zodat het raam zich aan de andere kant bevindt.

Wanneer je baby wakker is, is het juist goed om het op de buik te leggen. Zorg dan wel dat je er bij blijft. Vanaf het moment dat je baby zichzelf snel en gemakkelijk om kan draaien van de rug naar de buik èn weer terug, mag het ook op de zij of buik slapen.

Jouw baby slaapt in een eigen bedje

In een eigen bedje of wiegje slaapt je baby het veiligst. We weten dat het soms moeilijk kan zijn om je baby in zijn of haar eigen bedje te laten slapen. Als het blijft huilen en pas rustig wordt bij jou in bed. Of als het tijdens het voeden bij jou in bed in slaapt valt. Maar ook in dit soort situaties is jouw bed geen veilige plek voor je baby om te slapen. Probeer dit dus te voorkomen, zeker als je baby jonger is dan vier maanden.

Je baby kan het te warm krijgen door het dekbed, tussen de matrassen bekneld raken, uit bed vallen of met het gezichtje tegen de kussens aandrukken waardoor het niet goed kan ademen. Bovendien kan je in je slaap op je baby rollen, helemaal als je vermoeid of gestrest bent.

Zet het bedje het eerste half jaar zo dicht mogelijk bij je eigen bed. Als dit niet past, is een aanschuifbedje of co-sleeper een goede oplossing. Je kan de zijwand daarvan eenvoudig laten zakken als je je baby wilt voeden of troosten, en deze zet je weer omhoog als je baby gaat slapen. Het zetten van een wekker wanneer je voeding geeft, herinnert je eraan je baby terug te leggen in het eigen bedje.

Jouw baby slaapt in een slaapzak

Een babyslaapzak is de veiligste optie zodra je baby beweeglijk wordt, dus als het zich gaat verplaatsen in bed. Vaak is dat al binnen een paar weken. Extra beddengoed is niet nodig. Wil je dat toch? Het gebruik van een dekbed raden we de eerste 2 jaar af. Het kan te warm zijn voor je kind, en het kan met het hoofdje onder het dekbed komen. Dan kan je baby problemen krijgen met ademhalen. Een laken met dekentje zijn een goed alternatief. Belangrijk is dat deze kort en stevig zijn opgemaakt, met de voetjes bijna tegen het voeteinde aan. Dan kan je baby niet met het hoofdje onder de deken komen.

De voordelen van een babyslaapzak zijn:

  • Je baby kan niet met het hoofdje onder het beddengoed terecht komen.
  • Jonge baby’s rollen minder makkelijk naar de buik.
  • Je baby kan niet bloot komen te liggen.
  • Je baby kan moeilijker uit bed klimmen.
  • Tijdens de voeding blijft het in de slaapzak warm, dus hoef je je baby niet terug te leggen in een koud bedje.

Er zijn al hele kleine maten te koop en voor elk seizoen zijn er geschikte slaapzakken. Zorg wel voor een goed passende slaapzak. Wanneer de armsgaten en de halsopening te groot zijn, kan je baby in de slaapzak terecht komen. Het aantrekken kan eenvoudig door de slaapzak open neer te leggen, je baby daarop te leggen en de armen en benen in de slaapzak te steken. Bij het verschonen hoeft niet de hele slaapzak uit; rits de slaapzak open, haal de benen en billen uit de slaapzak en schuif de onderkant naar de zijkant. Oefening baart kunst!

Jouw baby slaapt in leeg bedje

Het is het veiligst om het bedje van jouw baby leeg te houden als het gaat slapen. Grote knuffels, een babynestje, zijligkussentjes en hoofdbeschermers kunnen ervoor zorgen dat je baby er met het gezichtje tegenaan komt te liggen, waardoor het niet goed kan ademen.

Er worden veel producten zoals babynestjes en zijligkussentjes aangeboden, waarvan wordt gezegd dat ze veilig zijn. Maar ook deze producten hebben als risico dat je baby er met het gezichtje tegenaan rolt en dan niet goed kan ademen. Dit geldt ook voor grote knuffels in het bedje, hoe gezellig dit ook lijkt. Wanneer je baby wakker is, mag het uiteraard wel met een knuffel spelen. Een knuffeldoekje of andere kleine knuffel zonder vulling (in een verder leeg bed) is een veilig alternatief voor als je baby gaat slapen.

Meer tips over Veilig slapen

Jouw kindje moet natuurlijk zo veilig en lekker mogelijk slapen. De belangrijkste tips die slapen veiliger maken voor jouw baby zijn de 4 van veilig slapen zoals hierboven omschreven; slapen op de rug, in een goedpassende babyslaapzak, in het eigen bedje, waar geen knuffels of kussens in liggen.
Maar er zijn nog meer tips en adviezen die je helpen bij de preventie van wiegendood en zorgen voor een goed slaappatroon

Gebruik de eerste twee jaar geen dekbed

Een dekbed kan veel te warm zijn voor je baby. En het kan zich gemakkelijk onder of in het losliggende beddengoed wurmen, wat de ademhaling kan belemmeren. Een deken in een dekbedhoes kan wel, maar dan moet de deken even groot zijn als de hoes. En de dekbedhoes moet groot genoeg zijn, zodat deze aan de onder- en zijkanten minimaal 10 cm onder het matras ingestopt kan worden. De hoes moet goed sluiten. Maak net als bij gebruik van een dekentje en lakentje het bedje kort op, met de voetjes tegen het voeteneinde. Bekijk onze pagina’s over beddengoed met advies en tips voor veilig gebruik.

Leg jouw kind niet vast in bed

Je baby vastleggen in bed is onveilig. Het kan zich vastdraaien in de riem of band en stikken. Om het omrollen van rug naar buik lastiger te maken voor je baby, kan je een babyslaapzak gebruiken. Of gebruik een lakentje met dekentje dat je strak instopt, wat het omrollen ook lastiger maakt. Leg je baby tijdens het slapen de ene keer met het hoofdje naar links en de andere keer naar rechts. Dan groeit het hoofdje niet scheef. Als je je baby toch wilt vastleggen, overleg dan eerst met een deskundige.

Kleed jouw baby niet te warm

Een goede kamertemperatuur is ook belangrijk, let op de combinatie van kleding, beddengoed en kamertemperatuur. Je baby heeft het warm genoeg als het nekje aangenaam, lauw aanvoelt. Voor de ideale temperatuur van de babykamer kan je uitgaan van 16°C tot 18°C. In de warme zomermaanden is deze temperatuur vaak niet te realiseren en zal deze wat hoger liggen. Dit is helemaal niet erg, houdt hier echter wel rekening mee bij het aankleden en het toedekken van een kind. VeiligheidNL heeft geen gezondheidsinformatie ten aanzien van airconditioning.

Zet je baby na de eerste dagen geen mutsje meer op in bed; een baby reguleert zijn temperatuur met het hoofd. Daarom moet het hoofd onbedekt blijven. Dek een kind bij koorts minder warm toe dan gewoonlijk. Als het transpireert, heeft je baby het al erg warm. Dek het dan minder warm toe of verlaag de temperatuur in de kamer.

Zorg voor goede ventilatie in de baby- of kinderkamer

Frisse lucht is belangrijk. Zet regelmatig even een raam open op de kinderkamer. Als je druppels op de ramen ziet, is de ventilatie onvoldoende.

Hou jouw baby vrij van rook

Rook van een sigaret, sigaar, pijp of wierook is erg slecht voor kinderen. Een rokerige omgeving is niet alleen nu slecht voor je baby, het kan hier de rest van zijn of haar leven last van hebben. Rook dus niet in de buurt van je baby. Dit geldt niet alleen in huis, maar ook onderweg (in de auto) of als je ergens anders op bezoek bent. En ventileer regelmatig de kamer waar een kind slaapt, ook als hier niet gerookt wordt.

Zorg voor een veilig bed voor jouw baby

Een bedje met spijlen of gaas is het veiligst. Frisse lucht kan erin en je baby kan er niet uit. De spijlafstand moet tussen de 4,5 en 6,5 cm zijn, dit is wettelijk bepaald om te voorkomen dat je baby bekneld kan raken. Kies een stevig en vlak matras zonder kuilen of bobbels, dat goed in het bedje past. Dus zonder kieren tussen de zijwanden en het matras. Gebruik liever geen zeiltje of matrashoes met een ondoordringbare laag. Wil je dit toch, leg het dan niet onder het hoofdje van je kind.

Zet het bedje op een plek waar jouw kindje niet bij de gordijnen of gordijnkoorden kan. Hang ook de mobile hoog genoeg om ervoor te zorgen dat je kindje er niet bij kan. Ernaar kijken mag, ermee spelen niet!

Gebruik geen geneesmiddelen met slaapverwekkende bijwerking voor jouw kind

Wees altijd voorzichtig met medicijnen. Geef je kind nooit medicijnen waar het van gaat slapen, of medicijnen die verdoven. Behalve als de huisarts dit voorschrijft. Dit geldt ook voor hoestdrankjes. Hetzelfde geldt voor de moeder zo lang zij borstvoeding geeft. Weet je niet zeker of je een bepaald medicijn aan je baby mag geven? Bel dan je huisarts.

Zorg voor rust en regelmaat

Kinderen hebben rust en regelmaat nodig. Zorg ervoor dat je baby elke dag ongeveer hetzelfde patroon van eten en slapen heeft. Stel je baby niet onnodig bloot aan drukte, vermoeienissen en stress, want dit zorgt ervoor dat je kind slecht slaap. Rustig slapen is erg belangrijk voor een baby.

Geef jouw baby borstvoeding en gebruik een fopspeen

Als het kan, is het dus goed om je kind borstvoeding te geven. Borstvoeding verlaagt het risico op wiegendood. Je kunt je kind ook een fopspeen geven bij het inslapen. Als je dit altijd doet, is de kans op wiegendood kleiner.

Krijgt je kind borstvoeding? Zorg dan eerst dat de borstvoeding goed gaat, en geef pas daarna een fopspeen aan je kind. Bij flesvoeding kan wel meteen een fopspeen gegeven worden.